De gemeenteraad van Achtkarspelen en Tytsjerksteradiel kwam bijeen om de begrotingsontwikkeling van 2023-2027 te bespreken. Het college stelde het scenario 'Uitzetten met de hand op de knip' voor, een middenweg tussen noodzakelijke uitgaven en terughoudendheid. De discussie draaide om de financiële uitdagingen door de herijking van het gemeentefonds en de economische onzekerheden.
Politiekverslaggever Rijk de Bat
Tijdens de raadsvergadering werd het voorstel van het college om de begroting met de hand op de knip uit te zetten, uitvoerig besproken. Dit scenario werd door het college als het meest realistisch gezien, maar niet iedereen was het daarmee eens. "Geen knaken, geen taken," klonk het herhaaldelijk in de zaal, een duidelijke boodschap dat zonder voldoende middelen van het Rijk, de uitvoering van gemeentelijke taken in gevaar komt.
De fractie van de FVD benadrukte het belang van nuance in de discussie over decentralisatie. "Decentralisatie op basis van medebewind betekent dat de staat regels opstelt die de gemeente moet uitvoeren," legde een FVD-raadslid uit. "Met de huidige kortingen is dat niet haalbaar." De FVD sprak zich ook uit tegen belastingverhogingen en deelde de zorgen over de risicoanalyse van de herijking van het gemeentefonds.
De ChristenUnie uitte zorgen over mogelijke bezuinigingen, vooral op het sociaal domein. "Investeren in mensen moet boven investeren in stenen en asfalt staan," aldus een woordvoerder. De partij pleitte voor een aanpak waarbij de klappen niet op de lokale gemeenschap worden afgewenteld.
Het CDA riep op tot een proactieve houding van het college. "We moeten niet alleen afwachten wat er van het Rijk komt, maar zelf ook stappen ondernemen," stelde een CDA-raadslid. De partij benadrukte het belang van een realistische benadering van de gemeentefinanciën en riep op tot samenwerking met andere gemeenten om een betere verdeling van rijksmiddelen te bepleiten.
Wethouder Terpstra reageerde op de discussie door te benadrukken dat het college niet alleen wil bezuinigen, maar ook lef wil tonen. "We moeten niet constant bezuinigen op de gemeenschap," zei hij. "Het is tijd om met de vuist op tafel te slaan en duidelijk te maken dat we niet meer kunnen doen met minder."
De vergadering eindigde met een oproep tot verdere discussie en samenwerking. De gemeenteraad zal de komende tijd blijven zoeken naar oplossingen om de financiële uitdagingen het hoofd te bieden, zonder de lokale gemeenschap te zwaar te belasten.
Samenvatting van het voorstel
De tekst betreft een voorstel voor de gemeenteraad om de begrotingsontwikkeling van 2023-2027 te bespreken, met als voorkeursscenario 'Uitzetten met de hand op de knip'. Dit scenario wordt door het college als het meest realistische midden-scenario gezien, waarbij er een balans wordt gezocht tussen terughoudendheid en noodzakelijke uitgaven. De tekst bespreekt de uitdagingen die de gemeenten Achtkarspelen en Tytsjerksteradiel ondervinden door de herijking van het gemeentefonds en andere economische onzekerheden, wat invloed heeft op hun begrotingsperspectief. Er wordt benadrukt dat de problematiek vooral door centrale oplossingen moet worden aangepakt en dat de lasten niet op de lokale gemeenschap mogen worden afgewenteld. Alternatieve scenario's zoals nieuwe ombuigingspakketten of het volledig stopzetten van uitgaven worden als onwenselijk beschouwd. De tekst bevat ook een financieel overzicht van de verwachte begrotingsresultaten en benadrukt de noodzaak van samenwerking en lobby voor een betere verdeling van rijksmiddelen.
Documenten
-
Analyse van het document
Titel en Samenvatting:
De titel van het voorstel is "Scenario's begrotingsontwikkeling 2023-2027". Het voorstel vraagt de raad om de notitie over de begrotingsontwikkeling voor de jaren 2023-2027 te bespreken en zich uit te spreken over het voorkeursscenario van het college: "Uitzetten met de hand op de knip". Dit scenario houdt in dat er een balans wordt gezocht tussen het niet volledig stilleggen van projecten en het niet blind doorgaan met uitgaven, met een focus op lobbyen voor een betere verdeling van rijksmiddelen.
Oordeel over de volledigheid:
Het voorstel lijkt redelijk volledig, maar er zijn nog onzekerheden en ontbrekende gegevens, vooral met betrekking tot de toekomstige ontwikkeling van het gemeentefonds en de financiële impact daarvan.
Rol van de Raad:
De raad heeft een opiniërende rol en wordt gevraagd om zich uit te spreken over het voorgestelde voorkeursscenario. Dit is een voorbereiding op de verdere beleids- en besluitvorming.
Politieke Keuzes:
De raad moet kiezen of zij het voorkeursscenario van het college steunt of dat zij alternatieven overweegt. Dit omvat keuzes over bezuinigingen, belastingverhogingen, en de mate van financiële terughoudendheid.
SMART en Inconsistenties:
Het voorstel is niet volledig SMART (Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch, Tijdgebonden) geformuleerd, vooral vanwege de vele onzekerheden en het ontbreken van concrete meetbare doelen. Er zijn geen duidelijke inconsistenties, maar de onzekerheden maken het moeilijk om het voorstel als volledig SMART te beschouwen.
Besluit van de Raad:
De raad moet een mening vormen over het voorkeursscenario en eventueel alternatieven overwegen voor de verdere beleidsvorming.
Participatie:
Het voorstel vermeldt geen specifieke participatie van inwoners of andere belanghebbenden, wat een gemis kan zijn in het proces van besluitvorming.
Duurzaamheid:
Duurzaamheid wordt niet expliciet genoemd als een relevant onderwerp in dit voorstel.
Financiële Gevolgen:
De financiële gevolgen zijn aanzienlijk, met verwachte negatieve resultaten voor Achtkarspelen vanaf 2026. Er is geen duidelijke dekking aangegeven voor deze negatieve resultaten, wat een belangrijk aandachtspunt is voor de raad.