Met een unaniem besluit heeft de gemeenteraad van Achtkarspelen het Beleidsplan Armoede & Schulden 2025 – 2028 aangenomen. Het plan, dat met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2025 ingaat, belooft een integrale aanpak van armoede en schulden, met een sterke focus op preventie en activering.
Politiekverslaggever Rijk de Bat
Tijdens de raadsvergadering van 18 december 2025 werd het nieuwe beleidsplan besproken. Het plan vervangt het vorige Beleidsplan Integrale Schulddienstverlening 2020 – 2024 en de armoedebestrijdingsonderdelen uit het Beleidskader Sociaal Domein 2019 – 2022. De ChristenUnie diende een amendement in om de verplichting tot vrijwilligerswerk of mantelzorg voor inwoners met een laag inkomen te schrappen. "Wy wolle ús amendemint ynlûke," verklaarde Toos van der Vaart van de ChristenUnie, nadat wethouder Tjibbe Brinkman toezegde de verordening in 2026 te herzien.
Otto Veenstra van de Partij van de Arbeid benadrukte de urgentie van het probleem: "Armoede is de bijl aan de wortel van de maatschappij." Hij pleitte voor een uitbreiding van de minimaregelingen tot 130% van het minimuminkomen. Het CDA, vertegenwoordigd door Sandra van der Ploeg, sprak zijn steun uit voor het plan en benadrukte het belang van preventie.
Wethouder Brinkman erkende de zorgen en beloofde dat de gemeente alles in het werk stelt om regelingen bekend te maken, maar benadrukte ook de eigen verantwoordelijkheid van inwoners. "Wy dogge nei ús fermogen wat wy dwaan kinne," aldus Brinkman.
Het beleidsplan werd uiteindelijk unaniem aangenomen, waarmee de gemeente Achtkarspelen een duidelijke stap zet richting een meer geïntegreerde en preventieve aanpak van armoede en schulden.
Samenvatting van het voorstel
In de gemeente Achtkarspelen staat een besluit op de agenda om een nieuw Beleidsplan Armoede & Schulden 2025 – 2028 vast te stellen. Dit plan moet met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2025 ingaan. Het nieuwe beleidsplan vervangt het vorige Beleidsplan Integrale Schulddienstverlening 2020 – 2024 en de onderdelen over armoedebestrijding uit het Beleidskader Sociaal Domein 2019 – 2022. Het plan richt zich op een integrale aanpak van armoede en schulden, met aandacht voor preventie en activering. Er zijn geen financiële gevolgen verbonden aan dit plan en het wordt ondersteund door de Adviesraad Sociaal Domein. Het besluit moet nog worden genomen door de gemeenteraad.
Documenten
-
Analyse van het document
Titel en samenvatting:
Het voorstel betreft het "Beleidsplan Armoede & Schulden 2025 – 2028". Dit plan is opgesteld om een integraal beleid te voeren voor armoedebestrijding en schulddienstverlening, voortbouwend op eerdere beleidsplannen. Het plan beoogt niet alleen de symptomen van armoede en schulden aan te pakken, maar legt ook nadruk op preventie en activering. Het beleidsplan is een opvolger van het Beleidsplan Integrale Schulddienstverlening 2020 – 2024 en vervangt onderdelen van het Beleidskader Sociaal Domein 2019 – 2022. Het plan moet met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2025 worden vastgesteld.
Volledigheid van het voorstel:
Het voorstel is volledig in de zin dat het de noodzakelijke elementen van armoede- en schulddienstverlening omvat. Het bouwt voort op eerdere plannen en integreert verschillende beleidsaspecten. Er is gebruikgemaakt van evaluaties en onderzoeken om het plan te onderbouwen.
Rol van de raad:
De raad heeft de bevoegdheid om het beleidsplan vast te stellen. Dit is een belangrijke stap in het waarborgen van continuïteit en effectiviteit in het armoede- en schuldenbeleid.
Politieke keuzes:
De raad moet beslissen of zij instemt met de integratie van armoedebestrijding in het schulddienstverleningsbeleid en of zij akkoord gaat met de voorgestelde voortzetting en verbeteringen van het huidige beleid.
SMART en inconsequenties:
Het voorstel is deels SMART (Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch, Tijdgebonden) doordat het duidelijke doelen en tijdspaden stelt. Er zijn geen directe inconsequenties in het voorstel, maar de effectiviteit van de maatregelen moet nog worden geëvalueerd.
Besluit van de raad:
De raad moet besluiten om het Beleidsplan Armoede & Schulden 2025 – 2028 met terugwerkende kracht vast te stellen en het te zien als opvolger van eerdere beleidsplannen.
Participatie:
Er is participatie geweest van de Adviesraad Sociaal Domein, die positief staat tegenover de integrale aanpak en de vier pijlers van het beleid.
Duurzaamheid:
Duurzaamheid is niet expliciet genoemd als relevant onderwerp in dit voorstel, maar de focus op preventie kan bijdragen aan duurzame oplossingen voor armoede en schulden.
Financiële gevolgen:
Het voorstel heeft geen directe financiële consequenties, en er is geen noodzaak voor aanvullende dekking.
-
Analyse van het document
Titel en Samenvatting:
Het amendement heeft als titel "Vervallen verplichting tot vrijwilligerswerk of mantelzorg". Het stelt voor om de verplichting tot vrijwilligerswerk of mantelzorg te schrappen voor inwoners met een inkomen uit arbeid die voldoen aan de inkomensgrens en referteperiode, indien er geen uitzicht is op inkomensverbetering. Dit amendement is onderdeel van het Beleidsplan Armoede en Schulden 2025-2028 van de gemeente Achtkarspelen. Het doel is om de zelfstandigheid van kwetsbare inwoners te bevorderen door hen toegang te geven tot de individuele inkomenstoeslag zonder de extra verplichting van vrijwilligerswerk of mantelzorg, wat in sommige gevallen onredelijk kan zijn.
Oordeel over de volledigheid:
Het voorstel is redelijk volledig. Het bevat een duidelijke toelichting op de noodzaak van de wijziging en de gevolgen voor de betrokken inwoners. Het biedt ook een concrete aanpassing van het beleidsplan en de verordening.
Rol van de raad:
De raad moet het amendement beoordelen en besluiten of de voorgestelde wijziging in het beleidsplan en de verordening wordt aangenomen. De raad speelt een cruciale rol in het vaststellen van het beleid en het waarborgen dat het beleid rechtvaardig en uitvoerbaar is.
Politieke keuzes:
De raad moet kiezen tussen het handhaven van de huidige verplichting tot vrijwilligerswerk of mantelzorg en het versoepelen van deze eis voor bepaalde groepen. Dit vraagt om een afweging tussen activerend beleid en het bieden van ondersteuning aan kwetsbare groepen.
SMART en Inconsistenties:
Het voorstel is specifiek en meetbaar in termen van wie er in aanmerking komt voor de vrijstelling. Het is haalbaar en relevant voor de doelgroep. De tijdsgebondenheid is impliciet, aangezien het met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2025 wordt ingevoerd. Er zijn geen duidelijke inconsistenties in het voorstel.
Besluit van de raad:
De raad moet beslissen of het amendement wordt aangenomen en de voorgestelde wijzigingen in het beleidsplan en de verordening worden doorgevoerd.
Participatie:
Het voorstel zelf zegt weinig over participatie, maar door de verplichting tot vrijwilligerswerk of mantelzorg te schrappen, kan het impliceren dat participatie in de vorm van vrijwilligerswerk niet langer een voorwaarde is voor inkomensondersteuning.
Duurzaamheid:
Duurzaamheid is niet direct een onderwerp in dit voorstel. Het richt zich meer op sociale rechtvaardigheid en inkomensondersteuning.
Financiële gevolgen:
Het voorstel kan leiden tot een toename van het aantal mensen dat in aanmerking komt voor de individuele inkomenstoeslag, wat financiële gevolgen kan hebben voor de gemeente. Er wordt echter niet specifiek aangegeven hoe deze kosten worden gedekt, behalve dat het kan leiden tot minder aanvragen voor bijzondere bijstand, wat administratieve lasten en kosten kan verminderen.
-
